Bursa’da sahaflık geleneğini yaşatan kitap ustası

Sibel Öztopçu

Bursa’nın Heykel semtinde yer alan tarihi yapısı Sönmez İş Sarayı’nın zemin katı sahaf dükkanlarıyla biliniyor. 1990’lar ve 2000’li yılların başlarında her yaştan Bursalının uğrak yeri olan Sönmez İş Sarayı’nın zemin katı, pek çok tarihi değere sahip önemli eserlerin satışı kadar her türden ikinci el kitap, dergi ve gazetelerin de satışına ev sahipliği yaptı.

Bugün eski şaşalı dönemlerini yaşamasa da Sönmez İş Sarayı’nın zemin katında halen sahaf kültürünü yaşatan dükkanlar kitapseverlerle eser alışverişi yapmayı sürdürüyor. Bunlardan biri olan Eser Sahaf'ın sahibi 25 yıllık sahaf Mehmet Sami Kaynar, seyyar satıcı olarak başladığı kitapçılığı sahaf olarak Sönmez İş Sarayı’nda 1999 yılından bugüne sürdürüyor.

Sahafların eski kitap alıp satan tüccarlar olduğunu dile getiren Kaynar, kelepir kitaplar ile kıymetli eser niteliğinde olup nadir bulunan kitapların birbirinden ayrıldığını, sahafların bu değerli eserleri sattığını dile getirirken, “Ben her ikisini de dükkânımda satıyorum” diyor.

Sönmez İş Sarayı’nın önceleri kıyafet ve bijuteri dükkânlarına ev sahipliği yaptığını, 1990’lı yılların başında kitapçıların çoğaldığını hatırlatan Kaynar, Bursa’daki sahaflık mesleği ile ilgili şunları söylüyor:

“Buradaki en eski sahaflardan biriyim. Eskiden daha çok gelen olurdu. Bugün online satışlar nedeniyle eski yoğunluk yok. Ayrıca bilgiye ulaşmak artık yalnızca kitap sayesiyle olmuyor. Benim öğretim üyeleri tarihçi, edebiyatçı ve ilahiyatçı müşterilerim ağırlıklı. Meraklı vatandaşlar ve gençler de arada gelip önemli eserler satın alabiliyor tabii ki. Bursa’da daha çok önemli eserleri, vefat eden kişilerin ailelerinin bildirmesiyle kütüphanelerini satın alarak elde ediyoruz. Bazen para ihtiyacı nedeniyle de satanlar oluyor ya da kâğıtçılardan da bulduğumuz oluyor.”

“HER GÖRÜŞTEN KİTAP SATARIM”

Osmanlıca eserlerin ilk basım imzalı kitapları ile Osmanlıca gazetelerin ve tarih, felsefe, edebiyat alanında tarihi eser niteliğinde olan kitapların satın alırken kendini heyecanlandırdığını söyleyen Sahaf Mehmet Sami Kaynar, sözlerini şöyle devam ediyor:

“Ben, her görüşten kitap satıyorum. Sattığım eserler arasında Nazım Hikmet’ten Nesimi’ye kadar pek çok önemli isimlerin kitapları bulunur. Benim için eser önemlidir. Bunların fiyatları da eserin değeriyle paralel olarak değişiyor elbette. Ancak internet satışlarında kafasına göre fiyat koyanlar, piyasadaki satış dengesini bozuyor. İnternette olmayınca bir kitap, kıymetlidir demek değil. Bu, yanlış bir algı. Diğer taraftan online satış yapan büyük kitapevleri, kitap satıcıları ya da alışveriş siteleri, toplu alım ve büyük indirim yapınca biz olumsuz etkileniyoruz. Bu nedenle kitap fiyatları bizim gibi dükkânlarda yüksek sanılıyor. Kitap çalanlar da oluyor. Benden çalıp yan dükkâna satan bile oldu. Çalınan kitapları bize satanlar da oluyor. İade ediyoruz. Satışları etkileyen bir konu da TV programlarında konuşulan ya da gözüken kitaplar ertesi gün bize soruluyor. Kitap medeniyetin bir parçası; yok olamaz. Bu nedenle sahaflık mesleği de bitmez, belki azalabilir.”