Bursa'da 167 sayılı Yeraltı Suları Hakkında Kanun çerçevesinde gerçekleştirilecek ihalelerde, İnegöl, Osmangazi, Kestel ve Mustafakemalpaşa ilçelerindeki kaynak sularının kullanım haklarının kiraya verilmesi Bursa Su Kolektifi tarafından protesto edildi.
Bursa Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı tarafından yayımlanan ilanlara göre, 167 sayılı Yeraltı Suları Hakkında Kanun kapsamında İnegöl, Osmangazi, Kestel ve Mustafakemalpaşa ilçelerindeki kaynak sularının kullanım hakları kiraya verilecek. Bazı kaynak suları için ihale gelirinin 1 milyar lirayı aşması beklenirken, kiralama kararı Bursa Su Kolektifi tarafından protesto edildi.
Bursa Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı binası önünde yapılan açıklamada konuşan Selma Eren, Bursa’nın son yıllarda en önemli su sorunu haline gelen Nilüfer Çayı’ndaki kirliliğe değinildi. Nilüfer Çayı’nda canlıların yaşayamacağı düzeyde kirliliğe izin verenlerin şimdi de kentin en temiz su kaynağı olan Uludağ’ın suyunun şirketlere verildiğini söyledi. Geçtiğimiz yıl Bursa’da kuraklık nedeniyle yaşanan su kesintilerini hatırlatan Eren, “Bursa tarihinde görülmeyen düzeyde susuzluğu geçen yıl yaşadık. Sularımız kesildi, çeşmelerimiz akmadı, tarımsal sulamaya kısıtlamalar getirildi. Bunları sanki hiç yaşamamış gibi su, şirketlerin talanına terk ediliyor” dedi.
Dünyada yaşanan iklim krizine değinen Eren, “2026 yılında iklim krizi dünyayı dehşet sıcaklık, susuzluk ve orman yangınları ile sarsarken büyük şans eseri Anadolu coğrafyasında normal ve nemli iklimin etkisinde kaldı. Bu yıl da geçen yıl gibi kurak geçseydi yaşayacağımız trajedi çok büyük olacaktı. Bir yıl önce Bursa’da yaşadığımız kuraklığın yarattığı gelecek endişesi belleklerimizde tüm canlılığıyla dururken, Bursa’nın en temiz su varlıkları hızla su şirketlerine teslim edilmek isteniyor” şeklinde konuştu.
“İhaleyi alan şirket suyu hunharca kullanacak”
Eren sözlerini şöyle sürdürdü:
“Bundan 8 ay önce Mart 2026’da yılda 1,5 milyon m3 su, Uludağ Su adlı şirkete devreden ÇED dosyası, Çevre Bakanlığı onayı aldı. Buna karşı dava açıldı. Ancak bu durum, bütün su ihaleleri için ÇED süreci işletilecek ve davalar açılabilecek anlamı taşımıyor. ÇED Yönetmeliği’ne göre yalnızca 300bin m3/yıl ve daha büyük projeler için ÇED süreci yürütülüyor. Su gibi canlılığın temel varlığını gasp edecek daha küçük projelerinde Çevre Etki Değerlendirmesi aranmıyor. Bu da ÇED Yönetmeliği’nin çevreyi korumaktan ne kadar uzak olduğunu açıkça gösterir. Daha birkaç gün önce 9 Kasım’da Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı, Uludağ’ın toplam 1 milyon m3/yıl su varlığını ihaleye çıkardı. Kestel, İnegöl, Osmangazi, Mustafakemalpaşa’da toplam 21 kaynak, yılda 300 bin m3 altında ihaleye konu edildiği için bunlara ÇED süreci işletilmeyecek. İhaleyi alan şirket suyu hunharca doğadan koparıp ticari amaçlarına alet edecek.”
“AKP hükümeti yarattığı krizi devletin elindekileri satarak kapatıyor”
25-26 Kasım tarihlerinde yapılması planlanan ihalelerdeki m3 miktarının büyük bir yanılgıya neden olduğunu belirten Eren şu ifadeleri kullandı:
“Su hiçbir yerde yılın bütün zamanı aynı miktarda akmaz. Su varlıklarının debisi suyun en az olduğu Ağustos, Eylül aylarında belirlenir. Özellikle kış ve bahar mevsiminde suyun debisi Ağustos ayında belirlenen miktarın bir kaç kat üstündedir. Bu ihaleyle şirketler yılda birkaç milyon m3 suya sahip olabileceklerdir. Bununla birlikte ihale de tuhaf bir durum daha var. İhaleyi neden Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı yapıyor? Oysa biz, 2024 yerel seçimlerinden hemen önce dönemin AKP’li Bursa Büyükşehir Belediyesi tarafından 110 bin m3/yıl debisine sahip 5 su kaynağının ihaleye çıkardığını biliyoruz. Aldığımız duyumlar çok çarpıcıydı. Kanun gereği su kaynaklarının yönetimi ve ihaleleri Büyükşehir Belediyeleri tarafından yapılır. 2024 seçimlerinde işbaşına gelen Bozbey yönetimi, su şirketlerinin satışlarıyla belediyeye bildirdikleri su kullanım miktarı arasında büyük farklar olduğunun anlaşılması üzerine şirketlere yönelik girişimde bulunduğu öğrendik. Bu girişimin hemen ertesinde Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı, Bursa Büyükşehir Belediyesi’nin yasal yetkisine aldırmadan su şirketlerinin denetim ve ihale yetkisini devraldığı ve belediyenin de buna karşı dava açtığı doğru mudur? Doğruysa aldığımız bu duyumlar, AKP hükümetinin şirketlerin aykırılıklarının engellemek yerine göz yumduğunu göstermesi bakımından büyük önem taşımaktadır. Aydın Bozdoğan’da benzer ihaleyi Danıştay’ın iptal ettiği bilinmektedir. İhale dosyalarından toplam 1 milyon m3/yıl ihaleye karşılığında şirketlerden istenen tahmini bedeller toplamı 337 milyon 860 bin lira olduğu hesaplanıyor. Bu da AKP hükümetinin yarattığı ekonomik krizi haraç mezat devletin elinde ne varsa satarak kapattığını gözler önüne sermektedir.”
“Şirketler suyu vatandaştan daha ucuz alacak”
Yaptıkları hesaba göre BUSKİ’nin en uygun 1 kademe tarifesinde suyu halka m3’ü 42 liraya satarken, ihalede şirketlere m3’ün 34 kuruşa satılacağını belirten Eren sözlerini şunları söyledi:
“Yaptığımız hesaplar çarpıcı bir gerçeği daha ortaya çıkardı. BUSKİ en uygun 1 kademe tarifesinde halka m3’ü 42 liraya satarken, ihalede şirketlere su m3’ü 34 kuruşa satılacağı hesaplanmaktadır. Üstelik bu tutar şirketin bir yılda sahip olacağı resmi su miktarı üzerinden değil de ihale süreleri olan 5 – 7 yıla bölünerek hesaplandığında suyun m3’ü 5 ile 7 kuruşa ihale edileceği hesaplanmaktadır. İhale süresi de yanıltıcı olmasın. Biz su tahsislerinin sürekli yenilendiğini şirketlerin suyu almaya devam ettiklerini ve hatta aynı bölgede yeni tahsisler, ihaleler yapıldığını biliyoruz. İhale dosyalarına göre ilçelere göre yılda toplam, İnegöl’de 350bin, Kestel’de 315bin, Osmangazi’de 220bin, Mustafakemalpaşa’da 94bin m3 kaynak suyu ihale edilmek isteniyor. Yüksek rakımlardan alınan bu sular alt rakımlarda dereleri, yeraltı suyunu oluşturan sulardır. Bu ihaleyle içme suyu barajları ve sulama göletlerinde su varlıklarımızı kurutarak tarımı kıtlığa, halkı açlığa sürükleyecektir. Bursa’nın sahip olduğu 18 OSB’ye aldırmadan ve karşı çıkmamıza rağmen Nilüfer Badırga’da, Kestel Soğuksu’da ve Yenişehir’de yeni OSB’ler planlanmakta ve inşa edilmektedir. Bursa ovası binlerce kaçak sanayi ticari tesislerle yağmalanmasına göz yumulmaktadır. Bunlar biz istemesek de Bursa nüfusunu hızla 5 – 10 milyona çıkarma potansiyeline sahiptir. Bu yıl bir yıl önceki gibi kurak geçseydi çeşmelerimizden uzun süre su akmayacak ve belki de su tankerlerle halka dağıtılmak zorunda kalacaktı. İnsan kaynaklı iklim krizinin derinleşeceğini, susuzluk, kuraklık ve açlığa sürükleyebileceğini hepimiz tahmin ediyoruz. Tüm bu gerçekler göz önündeyken su varlıklarımızı şirketlere ihale etmek Bursa halkına ihanet olacaktır. Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı, açtığı su ihalelerini derhal iptal etmelidir. Halen Uludağ suyunu pazarlayan su şirketlerinin kaynakları kapatılarak su kendi doğallığına bırakılmalıdır.”